Üyelik Paneli
Ege’deki yerleşim birimlerinin, bir polise doğru geçirdiği evrimi arkeolojik olarak ortaya koymak bir hayli sıkıntılı bir çabadır. Ege’nin iki kıyısına yayılmış yerleşimlerin neredeyse tamamına yakını, polisin doğduğu dönemlerin değil (MÖ 9/8. yy - MÖ 8/7. yy); polisin sönümlendiği ve ortadan kalktığı dönemlerin (Hellenistik ve Roma Çağları) tabakalarını barındırır. Bir örnek olarak, Priene ve Pergamon, polisin oluştuğu çağlardan beş yüzyıl sonrasına ait yapıları; Ephesos, Hierapolis ve Aphrodisias gibi kentler ise, polisin oluştuğu çağlardan bin yıl sonrasına ait yapıları taşır. Birinci gruba giren kentler, krallıkların ihtişamını ve savaşlarla dolu yılların savunma ihtiyacını yansıtan bir dokuya sahipken; ikinci gruba giren kentler, imparatorluğun verdiği güvence ve refahın etkisiyle yaşanan serpilmeyi anlatır. Ve iki grup birden, polisin doğuşuna yönelik mütevazi adımlar üzerine fazla bir fikir veremezler. Smyrna’nın heyecan verici tarafı, feodal bir toplumun kentleşmeye doğru attığı adımların, arkeolojik olarak takip edilebilir olmasıdır. Kent, Hellenistik ve Roma dönemi imar faaliyetlerinin dışında kalabilmiş ve polisin oluştuğu çekirdek modern çağlara kadar bozulmadan gelebilmiştir. Peyzaj, bütünüyle MÖ 7-6.yy’ları, yani polisin oluştuğu ve kimliğini kazandığı dönemi yansıtır. Bu yönüyle yegane bir örnek olması, onun aynı anda hem eşsizliği, hem şanssızlığıdır. Ege kıyılarına yayılmış ilkçağ kentlerin tamamına yakını, uygarlığın ulaştığı son aşamanın izlerini taşır. Birbirleri arasındaki kültürel alışveriş, sosyo-ekonomik yapı ve sosyal tabakalaşmanın şehirleşmeye etkilerini tartışabilmek için yeteri kadar mimari veri ve yazılı argüman mevcuttur. Oysa ki bu uygarlığın ilk adımlarını tartışabilmek için Smyrna’dan başka bir ikinci kent olmadığı gibi; Smyrna’nın (ve polisin) oluştuğu çağlarda henüz Ege dünyasında yazılı bir kültür de yoktur. 
Athena Caddesi
|
